| Jesteś na stronie: Strona Główna  Informacje Odra - perspektywy | |
Perspektywy rozwoju rekreacji i sportów wodnych na Wrocławskim Wężle Wodnym
| |
Stowarzyszenie ,,Drzwi do Europy,,
Perspektywy rozwoju rekreacji i sportów wodnych na Wrocławskim Węźle Wodnym
WPROWADZENIE
Stowarzyszenie, które reprezentuję ma za zadanie realizowanie działań z zakresu edukacji młodzieży w zakresie integracji z Unią Europejska oraz rozwoju działań w różnych formach rekreacji i sportu, w tym na wodzie. Główną tezą mojego wystąpienia było wykazanie potrzeby integracji środowisk związanych z szeroko rozumiana gospodarką działań na Odrze, zarówno rekreacyjnych, sportowych jak i biznesowych.
Tylko wspólne działanie środowisk zainteresowanych wykorzystaniem potencjału Odry umożliwi rewitalizację oraz dalszy rozwój infrastruktury przyodrzańskiej, a poprzez nią dynamiczny rozwój sportu i rekreacji wokół Wrocławskiego Węzła Wodnego.
Działania, o których mowa powinny stać się celem dalekosiężnej wizji rozwoju miasta, a efektywniejsze wykorzystanie Wrocławskiego Węzła Wodnego jest niezbędnym elementem jego prawidłowego rozwoju.
W moim wystąpieniu jedynie zaakcentowałem wszystkim poszczególne zasoby wpływające na atrakcyjność Wrocławskiego Odcinka Odry. Moim zamiarem nie było szczegółowe opisywanie wszystkich walorów wpływających na atrakcyjność terenów przy Odrze, gdyż wiedza z tego zakresu była tematem wystąpień innych specjalistów.
Jak napisał w swojej książce jeden z wielkich przyjaciół Wrocławia i Polski Norman Davies, Wrocław powstał w miejscu styku szlaków drogowego i wodnego w rozlewisku Odry. Przez lata historii aż do czasów współczesnych, Odra stopniowo zwiększała swoje znaczenie jako zasób sportowo-rekreacyjny. Dzisiejszy sposób życia i towarzyszące mu tempo determinują u mieszkańców dużych metropolii potrzebę oderwania się od codziennej rzeczywistości miejsca pracy i mieszkania.
Przez aglomerację miejską Wrocławia przepływa rzeka , która jest najlepiej uregulowanym szlakiem wodnym. Na jej walory wpływ ma nie tylko jej przyroda i położenie , ale także przyodrzańska infrastruktura stworzona dla żeglugi śródlądowej oraz w celu ochrony przed niebezpiecznymi zjawiskami powodziowymi. Fakty te przywołują porównania do innych miejsc na świecie, gdzie koegzystencja wody i metropolii znakomicie wpisuje się w życie mieszkańców. Podać tu można przykłady Holandii, Francji czy sztandarowy przykład Wenecji. Dlatego też utrzymanie niepowtarzalnego charakteru Wrocławskiego Węzła Wodnego wymaga akcentowania jego charakterystycznych cech i właściwego zagospodarowaia.
HISTORIA
Warto by zacząć od historii Odry w kontekście jej ekstremalnych zjawisk hydrologicznych, ponieważ jak wykazałem w moim referacie, miała ona zasadniczy wpływ na kształt aktywności przyodrzańskiej. W dorzeczu Odry istnieje potencjalna możliwość występowania powodzi (sami tego doświadczyliśmy); powodzi opadowych, spowodowanych przez silne opady nawalne albo rozlewne, roztopowych, spowodowanych gwałtownym topnieniem śniegu oraz zimowych, których przyczyną
jest silny rozwój zjawisk lodowych.
Z informacji historycznych wynika że powodzie w dorzeczu Odry zdarzały się dość często. Pierwsze wzmianki o powodziach Odry pochodzą z 13 wieku. Informacje o o dużych wylewach wód i zniszczeniach we Wrocławiu pochodzą z roku 1372, do 1542 średnio co 20 lat. Największa powódź 19 wieku w Europie Środkowej i na Odrze wystąpiła w 1813 roku.
W ostatnim stuleciu duże powodzie wystąpiły średnio co 10 lat w latach 1902, 1903, 1907, 1909, 1910, 1915, 1922, 1925, 1931, 1939, 1940 1946, 1972 1977, 1985 i ostatnia 1997. Wytępowaniu powodzi w dorzeczu Odry sprzyjają warunki meteorologiczne, topograficzne, kształt zlewni oraz układ sieci rzecznej. Największe wezbrania występują przeważnie w miesiącach letnich. Spowodowane są one występowaniem rozległych i intensywnych opadów deszczu trwających co najmniej 2-3 dni. Koncentryczny układ dopływów górnej Odry powoduje, że w tym samym czasie następuje odprowadzenie wód powodziowych ze wszystkich stron zlewni.
Te fakty historyczne niewątpliwie mogą budzić obawy w zakresie bezpieczeństwa Wrocławskiego Węzła Wodnego. Dlatego też opisywany aspekt Odry przyczynił sie do budowy i ciągłej rozbudowy infrastruktury przyodrzańskiej, której celem jest zapewnienie bezpieczeństwa i udrożnienie szlaków żeglownych w okresach niskich stanów wód.
INFRASTUKTURA PRZY ODRZAŃSKA
Obecnie na Odrze znajdują się po stronie Rzeczpospolitej Polskiej – 24 jazy sterowane w tym 13 sektorowych, 4 klapowe, 2 segmentowe, 5 kozłowo-iglicowych i 4 stałe; 47 śluz w tym 17 pociągowych, 16 komorowych i 14 śluz małych po stronie Republiki Czeskiej. Rzeka poza stopniami wodnymi uregulowana jest ostrogami podprądowymi. Na rzece usytuowanych jest 9 elektrowni wodnych; 5 typu przepływowego, 1 podszczytowa i 3 małe . Po obu stronach Odry znajduje się 14 polderów przeplywowo-retencyjnych. W całym dorzeczu Odry obecnie znajduje się 291 jazów, 55 śluz, 36 zbirników, 72 elektrownie i 14 polderów.
W rezultacie opisanych działań, w czasie kilkuset lat stworzono na Odrze stosunkowo dobrze zorganizowany system wodny, nie mniej jednak o różnych parametrach żeglugowych i różnym stopniu fizycznego zużycia. Opisana infrastruktura stanowi oprócz bardzo cennego waloru użytkowego niewątpliwie walor turystyczno-krajoznawczy. Wymagający jedynie zintensyfikowania działań na rzecz jego sprawniejszej obsługi i lepszego dopasowania do potrzeb ruchu turystycznego i sportowego. Należy także pamiętać o rewitalizacji całej infrastruktury w aspekcie zabytkowym. Jest to niewątpliwie potężny zasób odrzańskiej drogi wodnej.
STAN CZYSTOSCI WÓD
Do niedawna stan czystości Odry nie mieścił się w żadnych statystykach. Odprowadzanie ścieków do Odry odbywało się w sposób niekontrolowany zarówno ze strony gospodarstw prywatnych jak i głównych trucicieli- zakładów przemysłowych. Po zmianach ustrojowych i społecznych na przełomie lat 90 – tych w związku ze zmianami w gospodarce, aktywność emisji ścieków przez zakłady przemysłowe zaczęła spadać. Było to jednak wynikiem likwidacji, a nie wdrożeń systemów proekologicznych. Z czasem wzrastające naciski Unii Europejskiej na Ochronę Środowiska spowodowały zahamowanie procesu zanieczyszczania Odry. Paradoksalnie poprawie stanu Odry w aspekcie długofalowym pomogła powódź w 1997roku, która naruszyła ekologiczny system degradowany przez ostatnie lata.
Dzisiaj kąpiel na Odrze jest jeszcze zabroniona, ale coraz więcej osób wypoczywających nad jej brzegami wchodzi do wody pomimo interwencji służb takich jak Policja Wodna czy Wodne Pogotowie Ratunkowe
ŚRODOWISKA REKREACYJNE SPORTOWE I TURYTYCZNE
Niewątpliwym zasobem Wrocławskiego Węzła Wodnego są ludzie i ich fachowość. Zrzeszają się oni w różnego typu organizacjach, które z reguły mają charakter pozarządowy. Świadczyć to może, że Odra sama w sobie wyzwala pozytywne bodźce do zrzeszania się i działania . Stowarzyszenia i fundacje zajmują się organizacją czasu wolnego i wypoczynku, zajęciami sportowymi, a także rehabilitacją czego znakomitym przykładem może być działalność Pana Bohdana Krakowskiego zrzeszonego we wrocławskim oddziele PTTK. Aktywność tych organizacji jest także miernikiem zaufania społecznego jakim obdarza się struktury samorządowe i rządowe. We Wrocławiu to zaufanie jest bardzo wysokie.
Nie chciałbym wymieniać wszystkich organizacji, żeby kogoś nie pominąć. Chciałbym tylko zaznaczyć, że oprócz tychże wspomnianych Wrocławski Węzeł Wodny dysponuje potężnym wsparciem ze strony Urzędu Miasta. To jest także pomoc i wsparcie, które środowiska powinny wykorzystywać i wykorzystują do kreacji swoich pomysłów.
SYSTEM MONITORINGU WWW
Warto tutaj wspomnieć także o projekcie i wdrożeniu Systemu Monitoringu Wrocławskiego Węzła Wodnego, który działa, i którego dalszy rozwój pod względem infrastruktury jest w przygotowaniu.
Tak jak już wspominałem, Wrocławski Węzeł Wodny swoją wyjątkową sieć hydrologiczną zawdzięcza skomplikowanej infrastrukturze hydrotechnicznej, która powstawała na przestrzeni stuleci. Urządzenia, o których mowa odgrywają decydującą rolę w sterowaniu przepływem wody przez hydrowęzeł wrocławski.
W tej chwili działają dwa posterunki hydrologiczne w Brzegu i Oławie, nie jako na krańcach Wrocławskiego Węzła Wodnego. W planie ma powstać cała sieć takich posterunków. To też jest zasób, który powinien stanowić znakomity argument dla bezpieczeństwa wszystkich podejmowanych działań na Odrze.
BUSINESS
Tak jak już wspomniałem, pojawiają się inwestorzy, którzy inwestując w przyodrzańskie działania spodziewają się konkretnych zysków. To dobry znak. W planach jest budowa Mariny Wrocłaskiej, której udziałowcem ma być Gmina Wrocław. Powstaje przystań przy Uniwersytecie, która niewątpliwie może stanowić wizytówkę wrocławskiego jachtingu. Powstała Zatoka Gondoli, której celem było przyciągnięcie Wrocławian nad Odrę. Wiele celó zostału już osiągniętych.
Obserwuje się wzrost sprzedaży jednostek pływających, silników, łodzi, kajaków oraz remontów wysłużonych jednostek. To wszystko widoczne jest już na Odrze.
Polska jest drugim w Europie producentem jachtów z laminatów, w tym także motorowych. A ich stylistyka i unikalny lekki design zyskują zaufanie u nabywców na całym Świecie. Wrocławski Węzeł Wodny staję się miejscem lokalizacji firm produkujących i importujący gotowe jednostki jak i komponenty do ich produkcji. Zbyt na te produkty będzie tym większy im większa będzie Państwa aktywność i to do Państwa jako do prekursorów działań na Odrze będą zwracali sie przyszli inwestorzy. Istotnym elementem jest wykorzystanie obecnej kadry do tworzenia szkół zawodowych i technicznych, niezbędnych do zasilania zakładów związanych z produkcja sprzętu wodnego, a także tworzenia nowych kierunków w ramach istniejących już szkół (np Akademia Wychowania Fizycznego) dla rodzącego sie ruchu turystycznego na odrze.
PODSUMOWANIE
Niezbędnym elementem sprzyjającym rozwojowi transportu, turystyki i rekreacji nad Odrą jest WSPÓLNE DZIAŁANIE – czego wyrazem i początkiem są dotychczasowe spotkania przedstawicieli organizacji pozarządowych i regionalnych władz. Zachęcam do dyskusji i wzajemnych kontaktów w celu integracji w kierunku tworzenia atrakcji Wrocławskiego Węzła Wodnego pod hasłem „Szlak Gondoli”. Aby pobudzić Państwa wyobraźnię chciałbym przedstawić Odrę jako zasób naturalny, który może w przyszłości przynieść tysiące miejsc pracy.
TEN ZASÓB JEST W NASZYCH RĘKACH
MUSIMY GO TYLKO UMIEJĘTNIE WYKORZYSTAĆ
Prezes Stowarzyszenia
Wojciech Nowak
|
|
| | | | Wojciech Nowak | | | | |
Wojciech Nowak
- przedsiębiorca, działacz
społeczny.
Inicjator działań na rzecz Wrocławskiego Węzła Wodnego.
Autor koncepcji ,, Szlak Gondoli",
projektu turystyczno -
gospodarczego dla Dolnego Śląska.
Prezes "Stowarzyszenia Drzwi do
Europy" - organizacji pozarządowej,
zajmującej się propa- gowaniem
wiedzy o Unii Europejskiej,
przywróceniem utylitarnego znaczenia Odry
dla Dolnego śląska oraz pomocy osobom niepełno- sprawnym.
|
|
